Kleding

Inpakken

Als je kleding opgerold meeneemt, neemt je kleding minder ruimte in en zal minder kreukelen.

Geen katoen of cellulose

Een spijkerbroek hoort niet mee op een buitensportvakantie omdat deze van katoen is gemaakt (en erg zwaar is). Katoen is alleen geschikt als buitensportkleding als je door de woestijn trekt of een ander gebied waar het droog en warm is. Niet voor niets is de slogan in Amerika: cotton kills! Als katoen nat wordt, verliest het zijn isolatiewaarde en onttrekt het lichaamswarmte door verdamping. De meeste onderkoelingsslachtoffers vallen bij een graad of tien in natte omstandigheden. Ga nooit de bergen in met katoenen kleding. Wat voor katoen geldt, geldt ook voor zijde en alle stoffen gemaakt van cellulose: modal, rayon, viscose, tencel en lyocell. Veel bamboe is ook een cellulosevezel en daarom ook niet geschikt voor buitensportkleding, als wordt het vaak wel als zodanig aangeprezen.

Ondergoed

Hoeveel mee?

Wij vinden het op vakantie handig om voor een week ondergoed en sokken bij ons te hebben, zodat wassen maar eens per week hoeft. Echt superlicht reizen doe je met twee stuks, je moet dan elke ochtend met handzeep je ondergoed reinigen en dan hopen dat je de weersomstandigheden treft dat dit kan drogen (bijvoorbeeld in een foudraal van netstof die je aan je rugzak hangt. Wollen sokken gaan wel een paar dagen mee maar pas op met wollen ondergoed op de fiets: dit kan gaan schuren in de liezen. Beter is dan microfiber of een weefsel van wol en zijde.

Sokken

Tennissokken nemen goed vocht op en zijn koeler in bergschoenen. Wij ondervonden geen problemen met blaarvorming. In warm klimaat zijn dunnere hikingsokken prettiger: in die dikke voelen je voeten volledig opgesloten en te warm. Er zijn ook sokken te koop van wol, die blijven langer fris ruiken dan synthetische. Je hebt dan minder sokken dan ondergoed nodig. Alle bekende merken zijn door ons uitgetest: Smartwool, Icebreaker, Bridgedale en Falke. Unaniem zijn we het er over eens: Falke-sokken zijn het beste. Voor wandelen de TK2 Wool en voor fietsen de TK5 short. Uitgangspunt bij het kiezen van de dikte van de sok is: hoe stijver de schoen, hoe dikker de sok. Dus in stijgijzervaste bergschoenen kies je waarschijnlijk het beste voor Falke TK1. Wij lopen echter liever op wat soepeler schoenen en gaan dus voor een dunnere sok, de TK 2.

Andere merken outdoorsokken:

  • Smartwool heeft een te grove naad op de teen en knellen om de enkel. Het type PHD is de betere keuze van Smartwool.
  • Bridgedale ging na één wandeling al pillen en heeft aan de binnenkant allerlei lusjes.
  • Icebreaker is redelijk.
  • Wrightsocks zijn tweelaags, twee sokken zitten aan elkaar gebreid. Dit met het idee dat je minder snel last zou krijgen van blaren. Een pantykousje onder je wandelsokken werkt ook.

De beste buitensportsokken kennen een linker- en rechtersok. Deze volgen de anatomische vorm van je voeten beter. Koop sokken aan de kleine kant. Heb je normaal bijvoorbeeld schoenmaat 40, en je kan bijvoorbeeld kiezen uit sokmaten 39-40 en 40-41, kies dan de eerste. Teveel sok gaat in je schoen opstropen onder je voet. Draai sokken voor de grap eens binnenstebuiten en vergelijk.

Voor warm weer zijn we nog op zoek naar de ideale sok. Tot nu toe vinden we alle sokken warm, ook de zogenaamde ‘cool’-sokken. Dat komt natuurlijk ook doordat de meeste stevige bergwandelschoenen veel te warm zijn. Een stevige bergwandelschoen zonder Gore-Tex is bovendien bijna niet meer te krijgen.

Met warm weer en autorijden zijn enkelsokjes lekker in gewone gympen.

Wasadviezen buitensportkleding

Falke Cool Max sokken

40sniet%20blekenrbarrPsbarr

  • 48% Polyester/Coolmax
  • 40% Polypropyleen
  • 12% Polyamide

Smart Wool sokken

W_5D_9B_3

Use warm water and tumble dry (low heat). Turn inside out. No fabric softener required. Do not bleach.

Wrightsock

Wasadvies voor zowel de Merino Coolmesh II als de Coolmesh II.

W_5D_4niet%20blekenrbarrsbarr

Machine wash warm, inside out. Do not bleach or use liquid fabric softeners. Tumble dry, no heat.

Rubytec handdoek

Rubytec handdoek wassen zonder wasverzachter. Katoenen handdoeken worden nooit meer droog. Hetzelfde geldt voor washandjes. Neem in plaats daarvan een synthetisch schoonmaakdoekje.

Regenkleding

Een poncho is luchtiger maar flappert in de wind. Daarom heeft een poncho niet de voorkeur. Er zijn berggidsen die je niet meenemen als je een poncho draagt. Er zijn lichtgewicht, ademende regenjacks te koop.

Belle’s favoriete regenjack is van Rab, model Kinetic en weegt 235 gram. Inmiddels zijn er ook regenjacks te vinden van 100 gram, onder andere Berghaus maakt ze. Zeer geschikt voor op de fiets maar niet in combinatie met een rugzak. De capuchon van de Kinetic heeft een goede klep en is goed af te stellen zodat het zicht naar alle kanten optimaal blijft. De ademende kwaliteit is beter dan dat van GoreTex. Je kan met deze jas aan zelfs fietsen in een velomobiel want de wind waait er doorheen. Als echter de schuimkap op de velomobiel gaat dan zet ik alleen de capuchon op, zodat hoofd, nek en schouders droog blijven. Inmiddels is deze jas helaas versleten.

Voor wandelen is een iets langere jas handiger, maar die worden nauwelijks gemaakt. (Later wel gevonden van Bergans: Venli Lady Coat. De stof bestaat uit 2-laags Bergans Element. Gewicht 480 gram. Niet echt een outdoorjas die lang zal meegaan, meer ontwikkeld voor dagelijks gebruik).

rab-kinetic

Rab Kinetic, 235 gram

Alleen een anorak met seals in de mouwen houden je armen droog op een ligfiets met bovenstuur. Onze blauwe Palm-anoraks (Kanocentrum Bloem) zijn alleen goed voor een zomers buitje in de kajak. Ze zijn perfect voor op de open ligfiets. De korte rits is waterdicht, in lichtere regen kun je hiermee ventileren. Draag onder de anorak alleen een thermoshirt met lange mouwen (kajak en ligfiets).

Anno 2016 wordt het membraan eVent gezien als het best ademende, beter dan Gore-Tex. Bij inspanning zul je echter altijd nat worden, ook in een ‘ademende’ regenjas. Je wordt alleen niet koud en het zit niet zo benauwd als niet-ademende regenkleding. Google op ‘eVent fabric’ als je iets over eVent wilt vinden. Onder andere Rab maakt regenjassen met eVent. Gore-Tex zit overigens ook niet stil. Met de ontwikkeling van Gore-Tex ‘Shakedry’, waarbij de buitenlaag die normaal gesproken bij Gore-Tex laminaten wordt toegepast weggelaten wordt, ontstaat een uitzonderlijk licht product, met een zeer klein pakvolume.

Regenbroek/gamaschen

Een regenbroek met wijde pijpen gaat aan over je schoenen op een trekkingfiets/wandelvakantie. Neem er een met brede pijpen anders loopt het water in je schoenen. Als er elastiek onder in de pijpen zit, moet je de broek tijdens het wandelen combineren met gamaschen (Engels: gaiters). Elastiek onder in de pijpen van de regenbroek is een goede oplossing voor op de ligfiets. Er zijn ook broeken met een ritssluiting, die het aantrekken vergemakkelijken.

Gamaschen van Rab hebben een haakje dat andersom gemonteerd zit dan op de meeste andere gamaschen. Ons idee is dat dit haakje, dat je van onder inhaakt in plaats van boven, beter blijft zitten dan de standaard haakjes. Gaiters met staalkabels onder de schoen door gaan langer mee dan kunstof of rubber bandjes. Let er op dat de schoen een hak heeft en geen platte zool, anders slijt je het bandje heel snel door.

Pet beschermt tegen zon

Een pet is handig in de zon. Voor een ligfietser is een pet onmisbaar. Het beschermt de ogen tegen licht en de neus tegen verbranding. Isoleert tijdens koude. De klep houdt regen uit je gezicht op de fiets en voorkomt dat de capuchon van je regenjack je zicht belemmert. Elk buitensportmerk maakt petjes van een materiaal dat  snel droogt. Petjes van Buff kunnen elke windvlaag aan op de ligfiets.

Mijn huidige pet is van White Rock, waar een touwtje met een knijpertje aan vast zit. Stain & water resistant door Teflon coating, repels insects (impregnated with HealthGuard Vital Protection, a long lasting mosquito and insect repellent. Non-irritant and biodegradable. Last through 20+ washes. Synthetic Pyrethroid extracted from chrysanthemum plants), uv protection factor 30+. Er zitten zelfs kristallen in die koelen als je ze nat maakt. Maar die zouden dus ook door regen of zweet geactiveerd kunnen worden dus ik weet niet of dat handig is. Hoewel ik er geen last van heb gehad. Ondanks veel zweet en regen. The crystals are stitched into the front of the inner headband of the hat. If you need to cool down, simply soak this front section of the inner headband in water for about 3 minutes – the crystals will absorb and retain the water. Depending on the temperature, the Hydro Cool crystals will keep on cooling you for days and are fully re-useable. The crystals are non-toxic, non-flammable and non-hazardous.
Wasadvies: Wash and rinse by hand for no more than three minutes.
Garantie: If this hat ever falls to pieces, send it back to us and we will replace it. Specialist Ltd (+44) 01753 888 411. Code: SHHC Nov06. De pet kostte 30 euro.

Voor wandelen in koude is een winddichte muts een must. Let goed op of deze je oren tot je oorlellen bedekt.

Kledinglagen

Buitensportkleding bestaat uit drie lagen:

  1. Basislaag: thermo-ondergoed (houdt de huid vrij van vocht)
  2. Middenlaag: fleece (isoleert)
  3. Beschermende laag: winddicht jack of regenjas (van ademend materiaal – zorgt dat kleding droog blijft)

Dit is voldoende warm bij een omgevingstemperatuur van 10 ºC tijdens lopen. Waarschijnlijk is een dunne fleecetrui in combinatie met thermo-ondergoed warm genoeg op een frisse zomerdag.

Fleece

Een trui van fleece is warmer en lichter dan een wollen trui. Hij neemt ook minder vocht op en is dus eerder droog. Bij wassen geen wasverzachter gebruiken. Neem geen goedkope fleece maar fleece van Polartec. Micro Grid of nog beter, Power Grid (125 gram per m2), zijn de lichtste soorten. Bijvoorbeeld Häglofs L.I.M. Power Dry Hood, dat 180 gram weegt in herenmaat large.

Motten kunnen wol aantasten

Motten kunnen wol aantasten

Broek

We hebben jaren gezworen bij Fjällräven-broeken van G1000-stof met veel zakken. Onverslijtbaar en snel droog. Als je uit je kano de wal op klimt hou je het niet schoon. Of als je ergens op de grond of een boomstronk gaat zitten. Kies daarom een donkere tint: olijfgroen of antraciet zijn minder besmettelijk dan een zandkleur. Op een ligfiets wil je geen ritsen/drukknopen/zakken op de achterkant, die kunnen gaan irriteren.

Tegenwoordig geven we de voorkeur aan broeken van soft shell, in verschillende diktes voor winter, lente/herfst en zomer. Deze broeken parelen af en zijn volledig synthetisch. Mijn winterbroek heeft winddichte knieën en zitvlak. Merken: Häglofs, Mountain Equiment, Rab. Smalle pijpen of pijpen die smaller gemaakt kunnen worden met ritsen hebben de voorkeur voor op de trike.

In de winter houdt een broek van dik soft shell je benen voldoende warm. Skibroeken zijn niet geschikt om in te wandelen. Als het echt koud is draag dan een thermische lange onderbroek, bijvoorbeeld van merinowol. Soft shell stoffen: Exolite, Schoeller, Polartec Power Shield, etc.

Hoe breng ik Grönlandwax aan op Fjällräven-broeken van G-1000 stof?

Voor het aanbrengen van de waterafstotende Grönlandwax op G-1000 stof heb je een strijkbout nodig en de wax. Kledingstuk moet schoon zijn. Wrijf het kledingstuk in met de wax en ga er met de lauw-warme strijkbout overheen om de wax te verspreiden en in de vezels te laten trekken. Door meerdere lagen aan te brengen gaat het waterafstotende vermogen omhoog.

Overhemden

Overhemden geschikt voor outdoor zouden drukknopen moeten hebben in plaats van gewone knopen. Ook zie je wel eens dat de knopen zijn vastgezet met een doorlopend lint, dat is ook een goede oplossing. Zodat je geen naaisetje hoeft mee te nemen om afgevallen knopen weer aan te zetten. Zoals de Fjällrävenbroeken dat goed hebben.

T-shirts

De simpelste T-shirts zijn het prettigste. Je hoeft dan niet bang te zijn dat ze beschadigen, kwijt raken, et cetera. Amerikanen kleden zich superberoerd, dus zelfs in onze minst flatteuze outfits zien we er nog altijd beter uit. Om te kajaken zijn t-shirts die snel drogen (bijvoorbeeld The North Face vapor wick) heel fijn. Kies voor zichtbaarheid tijdens het kajakken felle kleuren (oranje, lime, geel en turquoise).

Voor het fietsen is meinowol een aanrader. T-shirts van Icebreaker zijn gemaakt van merino wool en die zijn behalve snel droog ook vuilafstotend. Deze T-shirts houden je koel in de warmte en warm als de temperatuur daalt. De wollen T-shirts ademen, kunnen dagen gedragen worden zonder dat wassen nodig is omdat het van nature geurtjes afstoot. Ook Decathlon verkoopt wollen t-shirts (zoek op ‘techwool’) en Engelbert Strauss.

Wollen kleding wassen met Eucalan, zo blijft de lanoline (wolvet) en daarmee zelfreinigende vermogen van wol goed. Als je wol hebt gewassen met een middel dat niet bestemd is voor de fijne was en het dus ontvet is geraakt, dan kan je dit herstellen met het wasmiddel Eucalan.

Maattabel kleding internationaal (vrouwen)

Europe US UK France Italy
36 8 10 38 44
38 10 12 40 46
40 12 14 42 48
42 14 16 44 50
44 16 18 46 52

Maattabel schoenen internationaal (vrouwen)

Europa US UK Japanese
39 24½
39,5? 8 6 25
40 25½
41 9 7 26

Buff

Dit is een lusvormige sjaal waar je allerlei combinaties van kunt maken: een muts, een sjaal, een bivakmuts. Lichtgewicht en neemt geen volume in. Snel droog. Er zijn verschillende uitvoeringen (en er komen er steeds meer bij). Van kunststof, van wol of een combinatie van fleece en kunststof (polar buff). Bij de cap zet je met een polar buff eerst het dunne, bedrukte gedeelte op je hoofd. Je kan ‘m ook nog gebruiken als haarband of topje.

Verschillende manieren waarop je een Buff kan dragen:

posicions_polar_buff1

posicions_polar_buff2

cap_polar

pirate_polar

Mag gewassen worden op 40°C maar niet strijken of in de droger.

Buff als kussensloop
. De meeste mensen weten wel dat je de Buff (sjaaltje) voor van alles kunt gebruiken. Maar dat je ‘m ook als kussensloop kunt gebruiken is voor velen nieuw: gewoon je fleece-trui er instoppen en lekker slapen!

Donsjasje

Officieel niet behorend tot het drielaags kledingsysteem, is een dunne donsjas toch een heel fijn isolatielaagje om bij je te hebben. Ook al omdat het veel minder ruimte inneemt dan een fleecetrui en minder weegt. Sommige merken voeren jasjes gevuld met hydrophobic down (Rab, Ayacucho). Waterafstotend dons blijft tien keer langer droog dan onbehandeld dons, houdt 2,5 keer meer loft en droogt drie keer sneller dan normaal dons. Het tegen vocht behandelde dons is ademend, vuilafstotend en kan gewassen worden.

Gewatteerde kleding krijgt zijn isolatievermogen niet door het soort vulling (dons, synthetisch, bamboe) maar door de stilstaande lucht. In theorie kan een gewatteerd jack dus gevuld worden met staalwol en dan net zo goed isoleren als dons (als je even de warmtegeleidende eigenschap wegschrapt). Waarom is dons favoriet? Het geeft de meeste isolatie voor het minste gewicht en volume. Dons heeft echter ook een nadeel: nat isoleert het niet meer, synthetische vulling heeft hier minder last van. Dons voelt wel natuurlijker, je heb een groter temperatuurbereik dan met een synthetische vulling.

Als je wil beoordelen hoe warm een gewatteerde jas of slaapzak is: kijk naar de dikte. Nu je weet dat het niet om de vulling gaat maar om de hoeveelheid stilstaande lucht, kan je de warmte van een jack of slaapzak beoordelen: hoe dikker (hoe meer loft), hoe warmer.

Winterjas

Van een winterjas willen wij dat deze waterdicht is (want er is meer neerslag in herfst en winter), warm is (dûh) en langer dan een jack zodat regen niet in je kruis van de stof afloopt (waar jacks ophouden) en ook je billen/bovenbenen warm ingepakt zitten. Verder is een capuchon ideaal. Wind in je nek, regen? Capuchon op en probleem opgelost. Geen paraplu nodig, dat geeft toch altijd extra gehannes, vooral in de wind en dat geldt ook voor zogeheten ‘stormparaplu‘s’ (kijk in de specificaties: windkracht 9 Beaufort kunnen ze meestal niet aan). Zonder paraplu heb je je beide handen vrij. Voor de ideale winterjas kom kom je dus uit op een parka. De leukste parka’s hebben een langere achterkant en de allerleukste hebben ook nog een ‘fish tale’.

500220_03-600x860

Waterdichte gewatteerde parka met ‘fish tail’ van Didriksons

Zowel Dave als ik vinden de pasvorm van Didriksons jassen fantastisch. Het zijn heerlijke jassen om in weg te kruipen. Het waterdichte systeem van Didriksons jassen is door hun marketingafdeling STORMsystem gedoopt. 100% Waterproof. Windproof & breathable. Maar dan de kleine lettertjes: “waterproofness: minimum of 5000 mm. Test method: ISO811. (Minimum of 2000 mm after 3 washes). Dus beter niet wassen, zo’n Didrikson’s jas. Daar kan de “DRY™ fabric technology” niet goed tegen, dat bestaat uit een:

  • shell with waterrepellency;
  • waterproof and breathable coating;
  • lining.

Onze ervaringen met het vernieuwen van de DWR (Durable Water Repellent) van een kledingstuk zijn niet zo best. Het geeft rommel en het wordt nooit meer zo goed als af-fabriek, als regenwater nog zo mooi afparelt. Helaas blijft de DWR niet zo lang goed: lichaamsvetten en de wasmachine tasten de laag snel aan.

Bewaren